Thời sự · Nhịp Mới · Tổng hợp · 1287 chữ ·
Quốc hội bàn sửa luật chứng khoán, công thương và nhà ở ngày 28/10
Các dự thảo trở lại hội trường với câu hỏi về hậu kiểm thị trường vốn, trách nhiệm trong thương mại và cơ chế đưa ưu đãi nhà ở đến người thuê.
Quốc hội xếp lịch thảo luận ba nhóm dự án luật về chứng khoán, công thương và nhà ở trong ngày 28/10 tại Kỳ họp thứ hai, khóa XVI. Theo chương trình TTXVN công bố sáng cùng ngày, phiên sáng bắt đầu với sửa đổi Luật Chứng khoán, sau đó là dự án sửa bốn luật thuộc lĩnh vực công thương; phiên chiều dành cho Luật Nhà ở sửa đổi.
Giảm thủ tục cùng với kiểm soát rủi ro thị trường vốn
Các nội dung về thị trường vốn đã được Chính phủ trình tại phiên ngày 17/10. Theo tường thuật của Báo Điện tử Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết bản dự thảo sửa 44 điều, bổ sung một điều và giữ nguyên 91 điều của luật hiện hành. Phạm vi vẫn bao gồm hoạt động chứng khoán, quyền và nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân tham gia, tổ chức thị trường và quản lý nhà nước.
Một nội dung mới là bổ sung nguyên tắc chung về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực chứng khoán, giao Chính phủ quy định chi tiết. Cơ chế này tạo khuôn khổ xem xét những mô hình, sản phẩm và dịch vụ mới trong quá trình ứng dụng công nghệ. Song song với cắt giảm điều kiện kinh doanh, dự thảo còn có quy định chuyển tiếp để duy trì hoạt động liên tục của thị trường khi chính sách thay đổi.
Báo Đại biểu Nhân dân ghi nhận tại Tổ 13 chiều 17/10, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên lưu ý rằng đáp ứng điều kiện hoạt động ngân hàng chưa đồng nghĩa kiểm soát hết rủi ro riêng của lưu ký chứng khoán. Ông đề nghị làm rõ phối hợp giữa Ngân hàng Nhà nước, cơ quan chứng khoán và đơn vị lưu ký, bù trừ.
Một tình huống khác được nêu trong phiên tổ này là công ty chứng khoán đồng thời tư vấn, bảo lãnh, phân phối trái phiếu và đại diện người sở hữu trái phiếu. Khi bên phát hành không trả được nợ, các vai trò có thể phát sinh xung đột lợi ích. Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị công khai quan hệ lợi ích, bảo đảm quyền thay thế tổ chức đại diện và quản lý tách biệt tài sản khách hàng. Đây là phần góp ý vào cách thiết kế trách nhiệm bảo vệ nhà đầu tư.
Sửa bốn luật và phân định trách nhiệm thương mại
Ở nhóm công thương, bản trình của Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng ngày 20/10 đặt trọng tâm vào phân cấp, giảm thủ tục và tháo gỡ vướng mắc trong thực tiễn. Theo toàn văn Bộ Công Thương công bố, dự án đề xuất bãi bỏ hoặc đơn giản hóa 20 thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh; phân cấp mười nội dung và xử lý 31 nội dung đang vướng. Đây là phương án trình, chưa phải kết quả đã thực hiện.
Bốn luật được sửa gồm Luật Thương mại, Luật Cạnh tranh, Luật Quản lý ngoại thương và Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Các thay đổi đi từ bỏ những điều kiện, thủ tục chồng chéo trong thương mại đến đơn giản hóa thủ tục điện tử về cạnh tranh. Với ngoại thương, dự thảo chỉnh lý thủ tục và trách nhiệm liên quan hàng xuất khẩu; với bảo vệ người tiêu dùng, một yêu cầu là thống nhất với pháp luật về dữ liệu cá nhân.
Vòng thảo luận tổ đã đặt câu hỏi về việc bãi bỏ các điều luật. Trong cuộc trao đổi tại Tổ 3 ngày 20/10, Bộ trưởng nêu đề xuất bỏ 139 trong 324 điều của Luật Thương mại. Ông giải thích nhiều nội dung qua thời gian đã được đưa vào luật chuyên ngành, trong khi đợt sửa này ưu tiên xử lý các vướng mắc cấp bách và chồng chéo thẩm quyền.
Trước băn khoăn của đại biểu Bùi Xuân Hải, đoàn Hải Phòng, về thỏa thuận trọng tài và hợp đồng quốc tế, Bộ trưởng nói việc bỏ một số điều không làm mất khuôn khổ giải quyết tranh chấp. Thỏa thuận, thẩm quyền và trình tự trọng tài vẫn theo Luật Trọng tài thương mại; các hợp đồng thuộc phạm vi Công ước Viên về mua bán hàng hóa quốc tế tiếp tục chịu sự điều chỉnh tương ứng. Những nội dung chưa rõ về phân công trách nhiệm chứng nhận xuất xứ cũng sẽ được rà soát tiếp.
Ưu đãi phát triển nhà cho thuê được bàn ở hội trường
Đối với nhà ở, bản trình ngày 22/10 được TTXVN tường thuật gồm 13 chương, 130 điều, giảm 68 điều so với Luật Nhà ở năm 2023. Dự thảo phân biệt bốn nhóm nhà ở: thương mại, cho thuê, công vụ và chính sách, để áp dụng cơ chế tương ứng. Một chương mới dành cho nhà cho thuê quy định đối tượng tiếp cận, hình thức đầu tư bằng vốn nhà nước hoặc ngoài nhà nước, ưu đãi và cách quản lý.
Khi thẩm tra, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị làm rõ nguồn vốn, nguyên tắc quản lý, sử dụng vốn và hạch toán tài sản của Quỹ nhà ở, bảo đảm thống nhất với pháp luật ngân sách. Cơ quan thẩm tra cũng yêu cầu cân nhắc nghĩa vụ của chủ đầu tư nhà thương mại trong phát triển nhà ở xã hội, nhà cho thuê; hoàn thiện đối tượng thuê nhà sử dụng vốn nhà nước để chính sách phục vụ đúng người khó khăn.
Tại thảo luận tổ chiều 22/10, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh nhu cầu về nơi ở ổn định, dài hạn với giá phù hợp trong bối cảnh giá nhà thương mại tăng. Theo Báo Điện tử Chính phủ, ông cho biết chương về nhà cho thuê bao gồm nhà đầu tư bằng vốn nhà nước thông qua quỹ địa phương, nhà đầu tư ngoài nhà nước và nhà lưu trú công nhân. Giá thuê được đề xuất không vượt khung do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định.
Thủ tướng nêu định hướng luật hóa những chính sách nhà ở xã hội đã qua thực tiễn và ngăn trục lợi. Với nhà công vụ, bản dự thảo bổ sung chính sách miễn tiền thuê cho cán bộ, công chức, viên chức được điều động, luân chuyển, biệt phái tới xã đặc biệt khó khăn, biên giới hoặc hải đảo.
Ở góc độ người thuê, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Doãn Anh đề nghị không đưa khoản ưu đãi, hỗ trợ nhà nước và chi phí đã được thu hồi từ nguồn khác vào giá thuê. Dân trí tường thuật ý kiến của ông ngày 22/10 còn yêu cầu phân bổ công khai chi phí dùng chung giữa phần nhà cho thuê và phần kinh doanh thương mại. Báo cáo của 21 địa phương được ông dẫn cho thấy nhu cầu tới năm 2030 khoảng 217.430 căn cho thuê; đây là phạm vi các địa phương báo cáo.
Về bán lại nhà ở xã hội sau năm năm, ông đề nghị làm rõ nguyên tắc giá, tính đến giá mua, biến động giá, chất lượng còn lại và chi phí cải tạo hợp lý. Việc hạn chế đối tượng được mua lại cần đi cùng bảo vệ quyền lợi của người sở hữu muốn chuyển nơi sống hoặc xử lý nhu cầu gia đình.
Theo chương trình ngày 28/10, Bộ trưởng Bộ Tài chính và Bộ trưởng Bộ Công Thương được bố trí lần lượt giải trình sau thảo luận buổi sáng. Bộ trưởng Bộ Xây dựng giải trình các vấn đề đại biểu nêu trong phiên chiều về Luật Nhà ở.